ΑΝΑΣΑ / ΜΠΕΚΕΤ (2015)

Η “ΑΝΑΣΑ” του Σάμουελ Μπέκετ, είναι ένα σύντομο έργο διάρκειας 25 δευτερολέπτων, γραμμένο το 1969 ύστερα από προτροπή του Kenneth Tynan, ο οποίος ζήτησε από τον Μπέκετ να γράψει ένα σύντομο σκετς με θέμα τον έρωτα, με σκοπό να το συμπεριλάβει στην πρωτοποριακή επιθεωρήση του με τίτλο “Oh Calcutta!”.

Το έργο αυτό παραμένει το πιο πυκνό και λιτό του Ιρλανδού συγγραφέα. Τα έργα του Σάμουελ Μπέκετ έχουν ως βασική θεματική εστίαση την ματαιότητα της ανθρώπινης δράσης και την αποτυχία των ανθρώπων να επικοινωνήσουν αληθινά μεταξύ τους. Αν ο ρεαλισμός ενδιαφέρεται να κάνει το θέατρο να μοιάζει με την πραγματικότητα, το θέατρο του Μπέκετ υποστηρίζει ότι η πραγματικότητα αυτή είναι (όπως και το θέατρο), ένα βασίλειο που κατασκευάζονται έννοιες. Η “Ανάσα” ανεβαίνει για πρώτη φορά στην Ελλάδα από τους Svoradov Theatre Group.

ΑΝΑΣΑ / ΜΠΕΚΕΤ

27/01/15

Χώρος: Blackbox

Συντελεστές:

Σύλληψη – Εκτέλεση: Τριαντάφυλλος Μποσταντζής

Εικαστική ενσάρκωση: Ιωάννα Λιούτσια

Σχεδιασμός Αφίσας: Ζαμπία Ισαβέλλα Πατεράκη

Φωτογραφίες: Ιωάννης Γρηγοριάδης

Βίντεο: Μιχάλης Γιαγκουνίδης

Stuff: Μιχάλης Μερκουλίδης, Κωνσταντίνος Λουκίδης, Παναγιώτης Ράιος

Γράψανε για την ΑΝΑΣΑ

 

Σάββας Πατσαλίδης, Parallaxi

Υστερόγραφο: Ανάσα

Πριν κλείσω, θέλω να πω και δυο λόγια για μια παράσταση (τρόπος του λέγειν) που μπορεί να τέλειωσε εδώ και λίγες μέρες, όμως αξίζει να μνημονευτεί, γιατί είχε έγνοια, άποψη και μεράκι. Μιλώ για το πιο μινιμαλιστικό έργο του 20ού αιώνα, γραμμένο το 1969 από τον Μπέκετ, ο οποίος, αφού είχε αρχίσει πρώτα  ν’ αποδομεί το σώμα, αφαιρώντας του χέρια, πόδια, κεφάλια, τώρα φτάνει εκεί όπου δεν υπάρχει παραπέρα. Μιλώ για την «Ανάσα». Την αφετηρία και το τερματικό της ζωής. Μια εισπνοή και μια εκπνοή. Μια στιγμή. Ελάχιστα δεύτερα. Και στο μεσοδιάστημα κάτι που μοιάζει με ζωή, που την ελέγχουν άλλοι.

Το παράτολμο εγχείρημα το υπογράφει ο Τριαντάφυλλος Μποσταντζής, σε συνεργασία με την ομάδα Svoradov –και αυτό στο Black Box, το καλύτερο και πλέον ψαγμένο θεατρικό καταφύγιο αυτή τη στιγμή στη Θεσσαλονίκη. Σωστή και λειτουργική η ιδέα της σκηνοθεσίας να ακουμπήσει στο αφήγημα του Άουσβιτς, εκεί όπου έσβησαν εκατομμύρια ανάσες. Διαφωτιστικά και τα σχόλια του θεωρητικού του πολιτισμού Αντόρνο, με τα οποία αρχίζει την πρώτη από τις τέσσερις εκδοχές του event ο σκηνοθέτης, έχοντας ως σταθερό φόντο τα θανατερά ενσταντανέ της βιντεοπροβολής, απόλυτα ευθυγραμμισμένα με το εικαστικό σχόλιο των σκουπιδιών στον χώρο του θεάτρου σε σχήμα σβάστιγκας: η ανάσα του πολιτισμού χαμένη στις αναθυμιάσεις των σκουπιδιών. Και κάπου ανάμεσά τους, ένα ζωντανό γλυπτό, η Ιωάννα Λιούτσια, μοναδικό τεκμήριο ότι κάποιος ακόμη αναπνέει. Για πόσο;

Συμπέρασμα: Ένα χάπενινγκ που άφησε πίσω την ανάσα του (χωρίς αποσμητικό)  για να θυμόμαστε. Έστω και σαν υστερόγραφο.

Αγγέλα Μάντζιου -cityculture.gr

Σκέψεις πάνω  σε μιαν θεατρική –εικαστική προσέγγιση,  μιας σύντομης  παράστασης –σε τέσσερις παραλλαγές και  σε δεκατρείς συνολικά παραστάσεις σε μία θεατρική μέρα.

Σκηνικό σκουπιδιών, εικόνες στρατοπέδων, φράσεις μιας ελλειπτικής αλφαβήτας. Ανάσα ως γέλιο, κραυγή απόγνωσης ως την ασφυξία του τέλους.Μία πραγματικότητα εικονική, στο συμβολισμό του θεάτρου. Σ’ αυτό που δεν λέγεται αλλά σημαίνεται. Χωρίς λόγια, χωρίς δράση,  ως μία εικόνα του πολιτισμού που συσσωρεύεται σε  ερείπια σκουπιδιών, ιδεολογιών, νοήματος. Ύστερα από τη βαρβαρότητα του Β΄ παγκοσμίου πολέμου και το τέλος της Ιστορίας, σε αποδόμηση νοήματος επικοινωνίας.

Στη σκηνή του BlackBoxπαρακολουθήσαμε,  με την επεξήγηση του σκηνοθέτη  μία περφόρμανς στην εκδοχή του συγγραφέα και στη συνέχεια -στον ίδιο σκηνικό χώρο- τις άλλες εικονικές αποτυπώσεις  της, με τη συνοδεία  της ιδιότυπης μουσικής κραυγής , με την παρουσία μίας ηθοποιού που κινήθηκε στον θεατρικό χώρο χωρίς λόγια.

Η σκηνοθετική σκέψη προκάλεσε τη διάδραση των θεατών ως υπόδειξη θεατρικότητας,  με τη μορφή της ελεύθερης  περιήγησης, κατά τη διάρκεια των τεσσάρων  εκδοχών αυτής της  θεατρικής-εικαστικής  μεταφοράς, στην εκάστοτε αρχή- τέλος. Διάδραση  που οδήγησε- από την πλευρά των θεατών και του σκηνοθέτη- και στην εκφώνηση μιας μελαγχολικής διαπίστωσης για τη θηριωδία του ανθρωπίνου πνεύματος και το νόημα του πολιτισμού που αναιρεί τον κόσμο ως κόσμον (με την αρχαία σημασία).

Η ηθοποιός της παράστασης,  με  τη χρήση των συμβόλων μιας μάσκας, ενός καπέλου και μιας ταινίας  που περιπλέκει το σώμα και περιπλέκεται γύρω του, φυλακίζοντας την ανάσα και το βλέμμαζωήςκαι  από τη σωρευτική πληθώρα συμβολικών αντικειμένων–σκουπιδιών καταναλωτικής, ιδεολογικής  μανίας του σύγχρονου τρόπου ζωής, έγινε μέρος  του σκηνικού. Κινήθηκε αργά,  σε μιαν ελλειπτική υπόδειξη των σταδίων μιας ανάσας,  στον  σύγχρονο εφιαλτικό κόσμο της τεχνολογίας και της καταστροφικής  αλλοίωσης που εγγράφεται ως ταινία πάνω στο σώμα.Ταινία λέξεων και εικόνων που τυλίγουν τη ζωή και χάνονται με την πτώση-θάνατο των ανθρώπων,  ως αλφάβητο ατομικής υπόστασης μέσα στο πλήθος και την πολυπλοκότητα του  ουτοπικού πολιτισμικού ονείρου.Ως συσσώρευση αναπνοών.Στο μεταφορικό σχήμα της ανθρώπινης πράξης  της  ζωής ως το θάνατο, φως ανάμεσα στην  κραυγή αναπνοής-εκπνοής, στην κινούμενη εικόνα του χρόνου, στο  θεατρικό σύμπαν  του συγγραφέα.

Παράσταση  σκέψης που κρατάει το θεατή  σε μιαν αποστασιοποίηση -αν και είναι μέρος – της πραγματικότητας που δια-πραγματεύεται το θέατρο,  ως συμπύκνωση τεχνών και ως προβολή της πραγματικότητας,  στο εικονικό και φαντασιακό πεδίο. Μιας πραγματικότητας που  προβάλλει το ίχνος της επάνω μας και  μας εμπεριέχει ως προβολή στη ζωή των άλλων,  στο ασυνεχές της επικοινωνίας.

Ανάσα, από την  ομάδα Svoradov Theatre Group, μία  απόπειρα προβολής της πραγματικότητας,  στον αέρα  του θεάτρου και του θεάτρου  στον  ορίζοντα της πραγματικότητας,  ως κατασκευής. Προϊόν  υλικής υπόστασης  που παράγει η  φαντασία  της  τέχνης ως βλέμμα  σκέψης στη θνητότητα της  ζωής των ανθρώπων .

Ανάσα, ντοκουμέντο ζωής : μια πνιχτή, σύντομη κραυγή ως τη σιωπή.  Κείμενο  μινιμαλιστικό και απαισιόδοξο για την ανάσα των ανθρώπων που λιγοστεύει σε μιαν ελλειπτική φάση  φθοράς ως τη σιωπή του θανάτου.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s